BIST 114769.31
DOLAR 6.1622
EURO 6.7144
GR ALTIN 327.577
Yazar :
Ali Sönmez

YARDIM ÖDENEKLERİ VE PRİMLERİ

2020 yılında 4/a ve 4/b’li sigortalılar ve hak sahiplerine ödenecek emzirme ödeneği ile cenaze ödeneği artırıldı. Primini kendi ödeyenler geçen yıl bir ay için 26 günlük prim ödemesi yaparken, bu yıl 27 gün üzerinden prim ödeyecekler.

Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) yayımladığı genelge ile farklı sigortalıların 2020 yılında ödeyeceği prim tutarlarını ve ödenekleri açıkladı. Genelgede, geçici iş göremezlik gelirinden emzirme ve cenaze yardımlarına, yurt dışında çalışan işçilerden gündelikçilerin ödeyeceği prim tutarına kadar 2020 yılında geçerli olacak rakamlar belirlendi.

EMZİRME ÖDENEĞİ 202 TL

4/a ve 4/b sigortalısı kadınlar ile eşi çalışmayan erkeklere yeni doğan çocuk için yapılan bir defalık emzirme ödeneği, 2019 yılı için yüzde 11.84 olarak açıklanan tüketici fiyat endeksi (TÜFE) değişim oranında artırıldı. Emzirme ödeneği 180 TL’den 202 TL’ye yükseltildi.

Sigortalı çalışan kadına veya hiçbir işte çalışmayan eşi doğum yapan sigortalı erkeğe emzirme ödeneği verilebilmesi için 4/a’lılar adına doğumdan önceki bir yıl içinde en az 120 gün sigorta primi bildirilmiş olması gerekiyor. 4/b kapsamındakiler için ise doğumdan önceki bir yıl içinde en az 120 gün prim yatırılmış olması ve prim borcu bulunmaması şartı aranıyor.

Emzirme ödeneğine hak kazanan ancak iş akdi sona eren 4/a’lılar veya faaliyetine son veren 4/b’lilerin, bu tarihten başlamak üzere 300 gün içinde çocukları doğarsa, doğum tarihinden önceki 15 ay (450 gün) içinde en az 120 gün prim ödenmiş olması şartıyla emzirme ödeneği veğrilir.

CENAZE ÖDENEĞİ 801 TL

2020 yılında ödenecek cenaze ödeneği ise 716 liradan 801 liraya çıkartıldı. Cenaze ödeneği, iş kazası veya meslek hastalığı sonucu veya SGK’dan gelir ve aylık almakta iken ölenlerin yakınlarına veriliyor. Ayrıca, kendisi için en az 360 gün uzun vadeli sigorta primi bildirilmiş olup ölen sigortalıların hak sahipleri de cenaze ödeneği alma hakkına sahip. Cenaze ödeneği, sırasıyla sigortalının eşine, yoksa çocuklarına, o da yoksa ana babasına, o da yoksa kardeşlerine verilir.

Cenaze ödeneğinin bu kişilere ödenememesi ve sigortalının cenazesinin gerçek veya tüzel kişiler tarafından kaldırılması durumunda, 2020 yılı için 801 liraya kadar yapılmış olan masraflar, fatura ile belgelenmek şartıyla masrafı yapan gerçek veya tüzel kişilere ödenir. 4/c kapsamındaki kamu çalışanlarından ölenlerin hak sahiplerine, kendi kurumlarınca cenaze gideri, cenaze nakil gideri veya bu mahiyette bir ödeme yapılması halinde SGK tarafından ayrıca cenaze ödeneği verilmez.

GEÇİCİ İŞ GÖREMEZLİK MAAŞLARI

SGK’dan geçici iş göremezlik maaşı alanlar asgari ücret artışından etkileniyor. 1 Ocak 2020 tarihinden önce geçici iş göremezliğe uğrayıp bu hali 1 Ocak’tan sonra da devam edenlerin geçici iş göremezlik ödeneği günlük 98.10 liraya yükseltilecek. Çırak ve öğrencilerin 2020 yılında istirahatlı oldukları günlere ait geçici iş göremezlik ödenekleri ise 40.05 TL’ye çıkartılacak.

PRİME ESAS KAZANÇTAN İNDİRİLEBİLECEK TUTARLAR

2020 yılında 4/a sigortalıların prime esas kazançlarından muaf tutulacak tutarlar da değişti. Buna göre, bu yıl günlük 5.89 TL’ye kadar olan yemek parası, aylık 58.86 TL çocuk yardımı ve 294.30 TL tutarındaki aile yardımı, prime esas kazanca dahil edilmeyecek.

YURT DIŞINDA ÇALIŞAN İŞÇİLER

Türkiye ile sosyal güvenlik anlaşması olmayan ülkelerde çalıştırılmak üzere Türk müteahhitlerince götürülen işçiler için asgari ücretin en fazla üç katına kadar kazanç üzerinden prim ödeniyor. Bunların aylık kazanç üst sınırı 7 bin 675 liradan 8 bin 829 liraya çıkartıldı. Bunun üzerindeki ücretler için prim ödenmeyecek. Buna bağlı olarak, çalışırken normalde daha yüksek ücret alanlar, emsallerine göre daha düşük emekli aylığı almak zorunda kalacak.

GÜNDELİKÇİLERİN SİGORTASI

Birden fazla işverene bağlı olarak ayda on günden az çalışanlar, tarım orman işlerinde hizmet akdiyle çalışanlar ile ticari taksi, dolmuş gibi şehir içi toplu taşıma araçlarında çalışanlar ve sanatçılar primlerinin tamamını kendileri ödüyorlar veya eksik günlerini tamamlıyorlar.

Ev hizmetlerinde ayda 10 günden az gündelikçi, bakıcı çalıştıranlar bu yıl günlük 1.96 TL iş kazası ve meslek hastalığı primi ödeyecekler.

Ev hizmetlerinde hiçbir işverenin yanında 10 gün ve üzeri çalışamayanlar, primlerini kendileri yatırabiliyor. Bunların 2020 yılında ödeyecekleri prim tutarı aylık 956.48 TL olacak.

TARIM İŞÇİLERİ, SÜRÜCÜLER, SANATÇILAR

Primini kendileri ödemekte olanlar geçen yıl 26 gün üzerinden prim ödüyorlardı. Bu sene 27 gün üzerinden ödeyecekler.

Buna göre, tarım orman işçileri bu yıl her ay en düşük 913.80 lira prim ödeyecekler.

Şehir içi toplu taşıma araçlarında çalışanlar ile sanatçılar ise aylık 860.83 lira prim ödeyecekler. Bu gruptakiler, arzu ederlerse işsizlik sigortası primi de yatırabiliyorlar. İşsiz kaldıklarında maaş almak amacıyla prim ödemek isteyenler 2020 yılında aylık toplam 940.29 lira prim yatıracaklar.

2925 sayılı kanuna tabi tarım sigortalıları ise bu yıl aylık 478.24 lira prim ödeyecekler.

İSTEĞE BAĞLI SİGORTALILAR

4/b kapsamında isteğe bağlı sigortalılar, genel sağlık sigortası primi dahil bu yıl aylık 941.76 lira prim yatıracaklar.

Türkiye’de oturma izni almış yabancı ülke vatandaşları genel sağlık sigortası (GSS) hizmetlerinden yararlanmak için bu yıl aylık 706.32 lira prim ödeyecekler.

 


GÜNLÜK GAZETE MANŞETLERİ (26 ŞUBAT 2020 ÇARŞAMBA)